De gemeenteraad wordt gevraagd het subsidiereglement voor organisatoren van een sociaal-cultureel aanbod goed te keuren.
JURIDISCHE CONTEXT:
FEITEN, CONTEXT EN ARGUMENTERING:
Het lokaal bestuur Hamme werkt aan de herziening van de subsidiereglementen voor het verenigingsleven binnen het Departement vrije tijd en ontwikkeling. Deze herwerking kadert in de ambitie om te komen tot een transparant, eenvoudig en toekomstgericht subsidiekader dat beter aansluit bij de actuele noden van verenigingen en de beleidsdoelstellingen van het bestuur.
Er werd een participatief traject opgezet, bestaande uit een bevraging van de verenigingen en een workshop met het verenigingsleven. De voorgestelde parameters en keuzes in het nieuwe subsidiereglement zijn het resultaat van deze input, aangevuld met interne afstemming binnen het Team cultuur.
Het nieuwe model introduceert een duidelijke onderverdeling in drie categorieën:
Binnen het voorstel wordt bewust gekozen om de nadruk te leggen op de inhoudelijke werking van verenigingen. Daarbij wordt rekening gehouden met onder meer:
Met deze aanpak wil het lokaal bestuur verenigingen expliciet belonen voor hun reële inspanningen en werking. Dit betekent een verschuiving ten opzichte van het vroegere systeem, dat minder sterk differentieerde en in de praktijk niet altijd als rechtvaardig werd ervaren.
Uit de bevraging van de verenigingen blijkt bovendien dat vooral kleinere verenigingen aangaven dat het vorige subsidiemodel onvoldoende rekening hield met hun impact en vaste kosten. In het nieuwe model wordt hier gerichter op ingespeeld, waardoor kleinere socio-culturele verenigingen relatief sterker ondersteund kunnen worden dan voorheen.
Daarnaast kwam zowel in de enquête als tijdens de workshop duidelijk naar voren dat verenigingen vragende partij zijn voor:
Deze signalen worden meegenomen in het voorgestelde reglement, onder meer via aandacht voor vorming en vrijwilligerswerking, met als doel de duurzaamheid en toekomstbestendigheid van verenigingen te versterken.
In uitvoering van het collegebesluit van 18 mei 2026 werd het reglement ter advies voorgelegd aan de cultuurraad.
De cultuurraad bracht op 1 juni 2026 een gunstig advies met enkele opmerkingen. Deze opmerkingen werden beoordeeld en leidden tot concrete aanpassingen in het reglement:
| AANDACHTSPUNT CULTUURRAAD | ANTWOORD | AANPASSING REGLEMENT |
| Minimale duur van activiteiten (2 uur te strikt) | Rekening houden met kortere activiteiten zoals repetities en workshops | Minimale duur aangepast van 2 uur naar 1 uur (art. 2) |
| Onduidelijkheid over welke opleidingen in aanmerking komen en bewijsvoering | Alle vormen van opleiding (ook extern) komen in aanmerking, zonder bewijsverplichting | Verduidelijkt in reglement en verruimd |
| Focus te sterk op opleidingen voor bestuursleden | Vorming moet breder openstaan voor alle leden | Uitbreiding naar alle leden i.p.v. enkel bestuursleden (art. 5 en 6) |
| Verplichting bankrekening op naam van vereniging | Risico op uitsluiting kleine verenigingen door kosten | Versoepeld naar: vereniging beschikt over een rekeningnummer (art. 4 §4) |
| Onduidelijkheid over vereiste verzekeringen | Nood aan duidelijke afbakening | Verduidelijking: basisverzekeringen (BA, lichamelijke ongevallen, evt. vrijwilligersverzekering) |
| Twijfel over administratieve vereenvoudiging door controle | Bezorgdheid over bewijslast | Controle via gesprekken en steekproeven, beperkt opvragen bewijsstukken |
| Onzekerheid of activiteiten in opdracht of wedstrijden tellen | Vraag naar bredere interpretatie publieksactiviteit | Definitie uitgebreid: ook activiteiten in opdracht of in wedstrijdcontext (art. 2) |
Gelet op het brede draagvlak en het uitblijven van fundamentele bezwaren, wordt voorgesteld het subsidiereglement goed te keuren.
BESLUIT:
Enig artikel.
De gemeenteraad keurt het subsidiereglement voor organisatoren van een sociaal-cultureel aanbod goed, zoals onderaan weergegeven:
Art. 1 Gemeente Hamme wil erkende Hamse verenigingen die een duurzaam en regulier sociaal-cultureel aanbod organiseren dat minstens gericht is op de inwoners van de gemeente, ondersteunen door middel van een financiële tegemoetkoming in de werkingskosten. Op die manier kan het vrijetijdsaanbod dat door deze verenigingen georganiseerd wordt financieel laagdrempelig gehouden worden.
Daarnaast wil de gemeente deze verenigingen ook stimuleren tot het actief inzetten op het verbeteren van de kwaliteit van hun werking, bijvoorbeeld via deelname aan (kader)vorming, of het nemen van initiatieven om de vrijwilligerswerking te versterken.
Art. 2 Voor de toepassing van dit reglement wordt verstaan onder:
Worden niet beschouwd als activiteit:
Een lessenreeks wordt gelijkgesteld met 1 activiteit.
In geval minder dan 50% van de leden inwoner is van Hamme, komen enkel de activiteiten die doorgaan in Hamme in aanmerking voor de berekening van de subsidies.
Art. 3 Komen in aanmerking voor subsidies als organisator van een sociaal-cultureel aanbod: alle verenigingen die voldoen aan de definitie van amateurkunstvereniging, cultuurorganisator of socio-culturele vereniging.
Art. 4 Om recht te hebben op subsidies als amateurkunstvereniging, cultuurorganisator of socio-culturele vereniging dient de aanvrager cumulatief te voldoen aan volgende voorwaarden:
Art. 5 De werkingssubsidie voor het lopende werkjaar voor organisatoren van een sociaal-cultureel aanbod wordt berekend op basis van gekende gegevens over het afgelopen werkjaar en is samengesteld uit volgende onderdelen:
Art. 6 De berekening van de subsidies gebeurt door onderstaande forfaitaire subsidiebedragen toe te kennen:
| ONDERDEEL |
AANTAL/SITUATIE |
SUBSIDIEBEDRAG |
| INFRASTRUCTUUR |
Geen of gemeentelijke infrastructuur |
€ 0 |
| Privaat |
€ 100 |
|
| VORMING/OPLEIDING |
1 tot 5 leden/opleidingen |
€ 100 |
| Meer dan 5 leden/opleidingen |
€ 150 |
|
| INITIATIEVEN VRIJWILLIGERSWERKING |
1 tot 3 |
€ 100 |
| Meer dan 3 |
€ 150 |
De basissubsidie wordt vervolgens berekend door het resterende voorziene subsidiekrediet te delen door het totaal aantal punten, behaald door alle verenigingen, op basis van het aantal georganiseerde publieks- en/of verenigingsactiviteiten in het afgelopen werkjaar:
| DOELGROEP |
ONDERDEEL |
AANTAL/SITUATIE |
PUNTEN |
| Amateurkunstverenigingen Cultuurorganisatoren |
PUBLIEKSACTIVITEITEN |
1 tot 3 |
2 |
| 4 tot 5 |
4 |
||
| Meer dan 5 |
8 |
||
| Amateurkunstverenigingen Cultuurorganisatoren Socio-culturele verenigingen |
VERENIGINGSACTIVITEITEN |
1 tot 5 |
2 |
| 6 tot 10 |
3 |
||
|
|
Meer dan 10 |
4 |
Zo wordt de waarde van 1 punt bekomen. De basissubsidie is dan gelijk aan het aantal behaalde punten per vereniging vermenigvuldigd met de waarde van 1 punt.
De totale werkingssubsidie van een organisator van sociaal-cultureel aanbod is gelijk aan de optelsom van de forfaitaire subsidies en de basissubsidie.
Art. 7 De werkingssubsidies kunnen jaarlijks verkregen worden door het volgen van de hierna beschreven procedure.
De aanvrager wordt geacht om eventuele andere nodige bewijsstukken voor het voldoen aan de voorwaarden tot subsidiëring ter beschikking te houden voor eventuele controle.
Art. 8 Elke subsidieontvanger moet de subsidie gebruiken voor het doel waarvoor ze werd toegekend. De gemeente kan en mag controleren of de subsidie effectief voor dat doel wordt ingezet en kan hiervoor een controle ter plaatse uitvoeren of laten uitvoeren.
Art. 9 De subsidie kan geheel of gedeeltelijk teruggevorderd worden:
Art. 10 Vastgestelde misbruiken kunnen daarnaast leiden tot (tijdelijke) uitsluiting van de betrokken vereniging van (toekomstige) gemeentelijke subsidies. De sanctionerende maatregel is hierbij proportioneel in verhouding tot de vastgestelde inbreuk(en).
Art. 11 Dit reglement treedt in werking op 1 juli 2026.
Art. 12 Dit reglement wordt geëvalueerd, minstens na de eerste toepassing ervan, en kan worden aangepast op basis van de bevindingen. De cultuurraad zal hierbij om een advies gevraagd worden.