Terug
Gepubliceerd op 25/03/2026

Besluit  gemeenteraad

ma 23/03/2026 - 20:00

Uitbatingsvergunning horeca - reglement - goedkeuring

Aanwezig: Jan Laceur, raadsvoorzitter
Lotte Peeters, Jan De Graef, Robby Van der Stock, Jo Laureys, Veerle De Clercq, Kim Van de Sande, Giel Colman, Sigi Vanhoyweghen, Yannick De Maere, Jan Rosschaert, Tom Vermeire, Yentl Scheirs, Lotte De Blende, Guy Bogaert-De Clercq, Luk De Mey, Ann Verschelden, Koen Mettepenningen, Mieke De Keyser, Mustafa Tokgoz, Kurt De Graef, Johan Robberecht, Regine Van Achter, Danny Poppe, Carine Calluy, Michaël Van Pottelberghe, Marc Saerens, Kurt Pieters, Gilles Verbeke, gemeenteraadsleden
André Reuse, algemeen directeur
Aan de gemeenteraad wordt gevraagd om de invoering van een uitbatingsvergunning voor horeca goed te keuren.
Met deze vergunning willen we ervoor zorgen dat elke horecazaak vóór opening voldoet aan de essentiële wettelijke verplichtingen op het vlak van veiligheid, voedselhygiëne, verzekeringen en arbeidsorganisatie. Zo krijgt de gemeente zicht op nieuwe uitbaters, kunnen we voorkomen dat zaken openen zonder in orde te zijn, en beschikken we over een instrument om ondernemingen die hardnekkig niet aan de regelgeving voldoen te weigeren of tijdelijk te sluiten.

JURIDISCHE CONTEXT:

  • Wet van 24 februari 1921.
  • Nieuwe Gemeentewet – artikel 134ter.
  • Wet Gemeentelijke Administratieve Sancties (art. zonder nummer in jouw tekst, maar wél vermeld als bevoegdheidsbron).
  • Decreet van 22 december 2023 houdende de bevordering van een integriteitsbeoordeling door het openbaar bestuur – artikel 5.
  • Wet op de slijterijen van gegiste dranken – 3 april 1953.
  • Koninklijk Besluit van 4 april 1953 (uitvoerings-KB).
  • Algemene Politieverordening – artikel 357.
  • Raad van State – arrest nr. 263.339 van 16 mei 2025.

FEITEN, CONTEXT EN ARGUMENTERING:

  • In de afgelopen jaren heeft het gemeentebestuur herhaaldelijk vastgesteld dat nieuwe horecazaken opstarten zonder hiervoor een vergunning of voorafgaande melding te moeten doen bij de gemeente. Wanneer een zaak geen alcohol schenkt, is vandaag geen enkele vorm van gemeentelijke toelating vereist, waardoor het bestuur geen zicht heeft op de naleving van essentiële wettelijke bepalingen vóór de opening.
  • Tijdens de jaarlijkse controles – momenteel twee per jaar – blijkt bovendien dat een aanzienlijk aantal horecazaken niet in orde is met basisverplichtingen die essentieel zijn voor een veilige, correcte en duurzame uitbating. Zo stellen wij vast dat uitbaters vaak niet zijn aangesloten bij een erkend sociaal secretariaat, dat er geen geldige brandverzekering is afgesloten, of dat andere fundamentele voorwaarden uit de federale of Vlaamse regelgeving niet worden nageleefd.
  • Het ontbreken van een voorafgaande gemeentelijke toets leidt tot situaties waarin ondernemingen openen zonder dat minimale voorwaarden inzake veiligheid, arbeidsorganisatie, hygiëne of brandpreventie gegarandeerd zijn. Dit brengt niet alleen risico’s met zich mee voor klanten en personeel, maar creëert ook een ongelijk speelveld ten opzichte van uitbaters die wel investeren in correcte regelgeving en administratie.
  • Daarom stelt het bestuur voor om een uitbatingsvergunning voor horeca in te voeren. Deze vergunning moet vóór de opening worden aangevraagd en geeft de gemeente de mogelijkheid om:
    1. Na te gaan of alle wettelijke en reglementaire vereisten vervuld zijn vóór een horecazaak de deuren opent.
    2. Gepast op te treden tegen uitbatingen die weigeren zich in regel te stellen, inclusief het tijdelijk of definitief verhinderen van opening.
    3. De kwaliteit, veiligheid en rechtszekerheid binnen de lokale horecasector te verhogen, door vooraf duidelijke voorwaarden te stellen.
    4. Oneerlijke concurrentie te vermijden en correcte ondernemers te beschermen.
  • Met deze maatregel wil de gemeente komen tot een transparanter, veiliger en eerlijker horecaklimaat, waarin elke uitbater op gelijke wijze aan de basisvereisten voldoet en waarbij de gemeente haar rol inzake toezicht en preventie volwaardig kan opnemen.
Publieke stemming
Aanwezig: Jan Laceur, Lotte Peeters, Jan De Graef, Robby Van der Stock, Jo Laureys, Veerle De Clercq, Kim Van de Sande, Giel Colman, Sigi Vanhoyweghen, Yannick De Maere, Jan Rosschaert, Tom Vermeire, Yentl Scheirs, Lotte De Blende, Guy Bogaert-De Clercq, Luk De Mey, Ann Verschelden, Koen Mettepenningen, Mieke De Keyser, Mustafa Tokgoz, Kurt De Graef, Johan Robberecht, Regine Van Achter, Danny Poppe, Carine Calluy, Michaël Van Pottelberghe, Marc Saerens, Kurt Pieters, Gilles Verbeke, André Reuse
Voorstanders: Jan Laceur, Lotte Peeters, Jan De Graef, Robby Van der Stock, Jo Laureys, Veerle De Clercq, Kim Van de Sande, Giel Colman, Sigi Vanhoyweghen, Yannick De Maere, Jan Rosschaert, Tom Vermeire, Yentl Scheirs, Lotte De Blende, Guy Bogaert-De Clercq, Luk De Mey, Ann Verschelden, Koen Mettepenningen, Mieke De Keyser, Mustafa Tokgoz, Kurt De Graef, Johan Robberecht, Regine Van Achter, Danny Poppe, Gilles Verbeke
Onthouders: Carine Calluy, Michaël Van Pottelberghe, Marc Saerens, Kurt Pieters
Resultaat: Met 25 stemmen voor, 4 onthoudingen

BESLUIT:

Enig artikel.

De gemeenteraad neemt kennis van de gecoördineerde versie van het reglement, zoals hieronder meegedeeld, en keurt dit goed:

UITBATINGSREGLEMENT HORECA - GEMEENTE HAMME

ALGEMENE BEPALINGEN

Artikel 1    Definities

Horecazaak: Alle lokalen of ruimten, permanent of tijdelijk ingericht voor het verstrekken van dranken en/of maaltijden voor consumptie ter plaatse. Hieronder vallen, zonder limitatief te zijn: cafés, bars, restaurants, koffiebars, frituren, snackbars, broodjeszaken, hotels, privéclubs, pop‑ups, zomerbars, winterbars, B&B ‘s, sportkantines en -cafetaria's, en cafetaria's van WZC's en openluchthoreca.

Occasionele horecazaak: Activiteiten die maximaal tienmaal per jaar plaatsvinden. Elke activiteit mag maximaal vijftien opeenvolgende dagen duren. Dit mag niet geïnterpreteerd worden als een totale jaarduur van 150 dagen; het betreft maximaal 10 afzonderlijke activiteiten. Onder occasionele horecazaken vallen bijvoorbeeld baruitbatingen op buurtfeesten, eetstanden tijdens evenementen, …Deze vallen niet onder dit reglement maar onder het evenementenreglement van de gemeente Hamme.

Reizende horecazaak: Mobiele drank- of eetgelegenheden zoals foodtrucks, tenten, kramen of boten. Deze vallen onder het reglement ambulante handel of evenementen, niet onder dit reglement.

Shishabar: Alle bepalingen betreffende shishabars worden geregeld in een afzonderlijk gemeentelijk reglement. Dit reglement bevat enkel een verwijzing.

Uitbater: De natuurlijke persoon of rechtspersoon die een horecazaak uitbaat, opent, heropent, overneemt of aanpast.

Aangestelde: Persoon die de zaak beheert voor rekening van de uitbater, al dan niet tegen vergoeding.

Uitbatingsvergunning: De vergunning die recht geeft op het uitbaten van een horecazaak op een specifiek adres. De vergunning geldt enkel voor het vermelde pand, oppervlakte en exploitatievorm.

Drankvergunning: Vergunning voor het schenken van gegiste en/of sterke dranken. De aanvraag is geïntegreerd in de aanvraag voor de uitbatingsvergunning.

Stappenplan: Een document dat verplichtingen en termijnen bevat wanneer nog niet aan alle voorwaarden wordt voldaan. Dit wordt afgeleverd samen met een tijdelijke uitbatingsvergunning.

Horecamap: De map die volledig en steeds ter inzage beschikbaar moet zijn in de zaak. Bevat minstens de vergunning, verzekeringsbewijzen, brandweerverslag, keuringsverslagen van elektriciteit en gas.

 

Art. 2    Onderwerp

Dit reglement bepaalt de voorwaarden, procedures, verplichtingen en controles voor het uitbaten van horecazaken in Hamme.

 

Art. 3    Toepassingsgebied

Dit reglement is van toepassing op: alle permanente horecazaken; tijdelijke horecazaken (niet-occasioneel); alle uitbaters op het grondgebied van Hamme.

Niet van toepassing op: occasionele horeca; reizende horecazaken; shishabars.

Wanneer twijfel bestaat over de toepasselijkheid van dit reglement, bepaalt het college van burgemeester en schepenen het toepasselijke kader.

 

UITBATINGSVERGUNNING

Art. 4    Vergunningsplicht

Geen enkele horecazaak mag geopend, heropend, overgenomen, gewijzigd of uitgebaat worden zonder geldige uitbatingsvergunning. Met wijzingen duiden we op uitbreiding van oppervlakte, wijziging horeca‑type (bv. café naar restaurant), nieuwe uitbaters,…

Een horecazaak die opent of wijzigt zonder vergunning wordt beschouwd als illegale exploitatie.

De vergunning is:

  • persoonlijk;
  • niet overdraagbaar;
  • adresgebonden.
 

Art. 4bis      Specifieke regeling voor bestaande drankvergunningen en meldingsplicht

§ 1 Uitbaters met bestaande drankvergunning

Horecazaken die reeds een drankvergunning hebben vóór 1 mei 2026 krijgen automatisch een uitbatingsvergunning tot wijziging of stopzetting van de uitbating.

§ 2 Uitbaters zonder drankvergunning – Meldingsplicht

Bestaande uitbaters zonder drankvergunning moeten vooraf een melding doen bij team ondernemen en 3 verplichte documenten indienen:

  • bewijs aansluiting sociaal verzekeringsfonds;
  • bewijs van BA verzekering brand en ontploffing;
  • uittreksel KBO.

Zij worden pas als in orde beschouwd wanneer deze drie documenten correct zijn ingediend en op het college zijn voorgebracht.

§ 3 Niet-melden

Wanneer geen melding gebeurt of wanneer documenten ontbreken, wordt de uitbating beschouwd als illegaal. De gemeente kan dan:

  • een onmiddellijke sluiting opleggen;
  • bestuurlijke sancties toepassen.
 

Art. 5    Aanvraagprocedure

Elke nieuwe uitbating moet een aanvraag indienen. De aanvraag gebeurt via het digitaal gemeentelijk formulier bij team ondernemen en bevat:

  • identiteitsgegevens uitbater(s)- kopie identiteitskaart;
  • uittreksel Kruispuntbank van Ondernemingen;
  • huurovereenkomst of eigendomsbewijs;
  • betalings of inschrijvingsbewijs van polis burgerlijke aansprakelijkheid brand/ontploffing;
  • FAVV‑registratie (indien van toepassing);
  • strafregisteruittreksel model 596.1‑8;
  • verslag van een controlebezoek door de brandweer;
  • kopie van de brandverzekering;
  • bewijs van aansluiting bij een sociaal verzekeringsfonds.

§ 1  Onvolledige dossiers

De gemeente verwittigt de aanvrager binnen 15 werkdagen wanneer het dossier onvolledig is. De aanvrager heeft 10 kalenderdagen om het dossier te vervolledigen. Indien dit niet tijdig gebeurt, wordt de aanvraag stopgezet.

§ 2 Beslistermijn

Het college beslist binnen 3 weken, eenmaal verlengbaar met 3 weken.

 

Art. 6    Administratief onderzoek

Volgende onderzoeken maken deel uit van de procedure:

  • moraliteitsonderzoek door politie (Het moraliteitsonderzoek gebeurt uitsluitend binnen de wettelijke en reglementaire kaders, met naleving van de proportionaliteit, noodzakelijkheid en privacywetgeving. De gemeente beoordeelt zelf de relevantie van de vaststellingen in het politieadvies);
  • controle omgevingsvergunning (team milieu en team ruimte en bouwen);
  • controle drankvergunning (indien van toepassing);
  • controle verslag brandweer: bij een B‑attest van de brandweer wordt enkel een tijdelijke uitbatingsvergunning afgeleverd, B‑attest leidt altijd tot verplichte hercontrole vóór definitieve vergunning.
 

Art. 7    Beslissing van het college

Het college van burgemeester en schepenen kan beslissen tot:

  • vergunning;
  • vergunning met voorwaarden, voorwaarden zijn bindend zijn en bij niet‑naleving kan dit leiden tot schorsing of intrekking;
  • tijdelijke vergunning met stappenplan;
  • weigering.

Voorwaarden kunnen onder andere omvatten:

  • parkeeroplossingen;
  • aangepaste sluitingsuren;

Beslissingen worden steeds schriftelijk gemotiveerd.

 

Art. 8    Geldigheid en verval

De vergunning vervalt:

  • bij stopzetting van de uitbating;
  • bij overdracht;
  • bij wijziging in personen of rechtspersoon;
  • bij wijziging van het type horecazaak;
  • bij meer dan 6 maanden onderbreking;
  • bij faillissement of gerechtelijke reorganisatie;
  • bij herhaalde administratieve sluiting;
  • bij niet‑naleving van vergunningsvoorwaarden.

Wijzigingen moeten minstens 14 dagen vooraf gemeld worden.

 

UITBATINGSVOORWAARDEN

Art. 9    Algemene verplichtingen

De uitbater is tijdens de volledige duur van de uitbating verplicht om:

  • alle wettelijke en reglementaire bepalingen na te leven;
  • te zorgen voor een veilig gebruik van het pand en de naleving van alle brandveiligheidsvoorschriften;
  • een actuele horecamap ter plaatse beschikbaar te houden; De horecamap moet steeds onmiddellijk toonbaar zijn bij controles door gemeente, politie of brandweer;
  • het personeel correct te informeren over:
    • de veiligheids- en evacuatieprocedures;
    • het gebruik van brandbestrijdingsmiddelen;
    • de geldende wetgeving rond het schenken van alcohol aan minderjarigen.
 

Art. 10  Juridische grondslag en bevoegdheidsafbakening

Het college van burgemeester en schepenen kan sluiting opleggen wanneer:

  • vergunningsvoorwaarden niet worden nageleefd; 
  • zonder vergunning wordt uitgebaat;
  • herhaalde administratieve tekortkomingen blijven bestaan.

De burgemeester kan onmiddellijk sluiten bij:

  • ernstige aanwijzingen van drugsactiviteiten;
  • verstoring openbare orde;
  • dringende veiligheidsrisico’s;
  • ontbreken van essentiële veiligheidswaarborgen (bv. brandverzekering).
 

Art. 10.1 – Gronden voor sluiting

Een sluiting kan worden opgelegd wanneer vastgesteld wordt dat:

  • een horecazaak wordt geopend, heropend, overgenomen, gewijzigd of uitgebaat zonder geldige uitbatingsvergunning, waardoor sprake is van illegale exploitatie;
  • een uitbater zijn meldingsplicht niet naleeft of niet tijdig de verplichte documenten indient, wat eveneens wordt beschouwd als illegale uitbating;
  • de uitbater de vergunningsvoorwaarden niet naleeft, of wanneer herhaaldelijke inbreuken aanleiding geven tot het vervallen van de vergunning;
  • de uitbating een ernstige bedreiging vormt voor openbare orde, veiligheid of gezondheid.

De sluiting kan tijdelijk of onmiddellijk zijn, afhankelijk van de ernst van de inbreuk.

 

Art 10.2 – FFO-procedure (Feitenonderzoek en Formeel Overleg)

Vooraleer tot sluiting wordt overgegaan, doorloopt de gemeente een FFO procedure:

§1 Feitenonderzoek

  • opstellen van een vaststellingsverslag;
  • verzamelen van bewijsstukken (foto’s, documenten, verklaringen);
  • inwinnen van adviezen of info bij politie, brandweer en departement omgeving en ondernemen.

§2. Formeel Overleg

  • uitbater wordt geïnformeerd over de vaststellingen;
  • uitbater krijgt kans om zich te regulariseren of documenten aan te leveren.

Indien de uitbater tijdig alles in orde brengt, kan de procedure worden stopgezet.

 

Art. 10.3 – Eerste hoorzitting

Wanneer na het FFO onregelmatigheden blijven bestaan:

  • wordt de uitbater uitgenodigd voor een eerste hoorzitting;
  • worden de vaststellingen toegelicht;
  • krijgt de uitbater de kans zich te verdedigen;
  • wordt bekeken of een stappenplan of bijkomende voorwaarden mogelijk zijn.

Van deze zitting wordt een verslag opgemaakt.

 

Art. 10.4 – Tweede hoorzitting

Wanneer de situatie niet wordt opgelost of wanneer ernstige inbreuken blijven voortduren:

  • volgt een tweede hoorzitting

Er wordt beoordeelt of de exploitatie nog wettig en veilig kan worden verdergezet.

Burgemeester of college van burgemeester en schepenen kan een voornemen tot sluiting aankondigen.

 

Art. 10.5 – Beslissing tot sluiting

§1 Niet dringende dossiers

In reguliere dossiers beslist het college van burgemeester en schepenen na de tweede hoorzitting over:

  • tijdelijke bestuurlijke sluiting;
  • sluiting met voorwaarden;
  • sluiting gekoppeld aan een stappenplan;
  • weigering tot heropening.

§2 Dringende dossiers (onmiddellijke sluiting)

In geval van:

  • illegale exploitatie, of
  • ernstig gevaar voor veiligheid, gezondheid of openbare orde

kan de burgemeester een onmiddellijke sluiting bevelen

 

Art. 10.6 – Kennisgeving

De beslissing wordt schriftelijk betekend aan de uitbater en bevat:

  • juridische grond;
  • motivering;
  • duur van de sluiting;
  • voorwaarden voor heropening;
  • beschikbare rechtsmiddelen;
  • datum van uitvoering.

Kennisgeving gebeurt aangetekend, per e mail of ter plaatse.

 

Art. 10.7 – Uitvoering van de sluiting

De politie voert de sluiting uit.

Dit omvat:

  • meedelen van de beslissing;
  • afsluiten en verzegelen van de zaak indien nodig;
  • aanbrengen van een affiche “Bestuurlijke Sluiting – Gemeente Hamme”;
  • opmaken van een uitvoeringsverslag.
 

Art. 10.8 – Opvolging tijdens sluiting

Tijdens de sluitingsperiode:

  • voert de politie controles uit;
  • volgt team Ondernemen op of voorwaarden worden nageleefd;
  • worden noodzakelijke hercontroles uitgevoerd (bv. brandweer bij B attest).
 

Art. 10.9 – Heropening

Heropening is mogelijk wanneer:

  • een geldige vergunning is afgeleverd;
  • alle documenten volledig en in orde zijn;
  • de opgelegde voorwaarden zijn uitgevoerd;
  • de oorzaken van de sluiting volledig zijn weggewerkt.

De politie verbreekt de verzegeling en maakt een PV van heropening op.

 

GDPR-BEPALINGEN

Art. 11 Verwerking van persoonsgegevens

De gemeente verwerkt enkel noodzakelijke persoonsgegevens voor de aanvraag, controle, opvolging en handhaving van horecavergunningen.

Verwerkte gegevens: identificatiegegevens, ondernemingsgegevens, vergunningen, attesten en – indien vereist – strafregister.

Enkel interne diensten die bij de procedure betrokken zijn krijgen toegang.

 

INWERKINGTREDING

Art. 12  Inwerkingtreding

Dit reglement treedt in werking op 1 mei 2026.

Vanaf deze datum zijn alle bepalingen uit dit reglement bindend voor elke horecazaak en elke uitbater op het grondgebied van de gemeente Hamme.